Zawartość koszyka

Platyna i białe złoto są wykorzystywanymi w jubilerstwie materiałami, które cieszą się popularnością na całym świecie. Na pierwszy rzut oka są niemal identyczne. W rzeczywistości jednak różnią się pod wieloma względami, co można zauważyć po bliższym zapoznaniu się z właściwościami obu metali.

Właściwości białego złota

Białe złoto to stop złota z niklem i cynkiem, a czasem także innymi metalami, takimi jak srebro i pallad. Swoją barwą przypomina srebro oraz platynę. Jest to spowodowane zarówno domieszką innych metali, jak i poddaniem procesowi rodowania, czyli pokrycia gotowego wyrobu warstwą rodu – metalu z grupy metali szlachetnych, który w czystej postaci cechuje się srebrzystym kolorem. Z czasem może dojść do zmatowienia powierzchni wyrobów wykonanych z białego złota, przywrócenie dawnego blasku jest jednak możliwe dzięki polerowaniu. Wieloletnie użytkowanie może również doprowadzić do starcia warstwy rodu, co sprawia, że obiekt nabierze żółtawego połysku. Białe złoto wykorzystywane jest głównie w jubilerstwie, przede wszystkim do oprawy kamieni szlachetnych.

Platyna - czym się charakteryzuje? 

Platyna to stosunkowo rzadko występujący pierwiastek chemiczny z grupy metali szlachetnych. Ma srebrzystobiałą barwę i cechuje się silnym połyskiem. Występuje naturalnie formie ziaren lub bryłek, których waga nie przekracza 10 kilogramów. Po raz pierwszy wydobyto ją w XVIII wieku w Kolumbii. Współcześnie największym producentem platyny jest Republika Południowej Afryki, jej złoża znajdują się także w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Zimbabwe, Etiopii oraz Rosji. Poza jubilerstwem metal ten wykorzystywany jest również w przemyśle motoryzacyjnym, elektronicznym, chemicznej, a także w medycynie. W wyrobach jubilerskich wykorzystywane są następujące próby platyny:

• 999,
• 950,
• 850.

W oznaczeniu platyny znajduje się próba, litera przypisana do danego polskiego cechu probierczego oraz wizerunek głowy konia. Jak rozpoznać platynę domowym sposobem? Wyrób jubilerski warto poddać działaniu amoniaku. Związek ten nie oddziałuje na platynę, z każdym innym metalem wchodzi jednak w reakcję, która powoduje poczernienie jego powierzchni.

Białe złoto a platyna – jak rozpoznać?

Żeby odróżnić platynę od białego złota, trzeba zapoznać się z właściwościami obu metali, gdyż to właśnie na tym polu najlepiej widać ich odmienność.

Twardość i wytrzymałość

Platyna cechuje się wyższą twardością. Wynosi ona 4–5 w skali Mosha, z kolei twardość złota to tylko 2,5–3. Z twardością związana jest również wytrzymałość. Produkty wykonane z platyny zachowują swoje właściwości dłużej od tych wykonanych z białego złota. Blask platyny utrzymuje się nawet trzy razy dłużej niż blask białego złota, które ma dodatkowo tendencję do nabierania żółtawej barwy z upływem czasu i ścieraniem się pokrycia rodowego.

Sprężystość

Platyna jest bardziej sprężysta od białego złota, dlatego lepiej sprawdza się jako materiał do wykonania precyzyjnej, ażurowej biżuterii.

ZŁOTY PIERŚCIONEK Z BRYLANTEM SERCA T415/05 0,015CT

Waga

Platyna cechuje się większą gęstością i ciężarem właściwym – w wypadku platyny wynosi on 21,4 g/cm³, a w wypadku złota 19,3 g/cm³. Wyroby jubilerskie wykonane z białego złota będą więc lżejsze od wyrobów platynowych.

Właściwości hipoalergiczne

Platyna ma właściwości hipoalergiczne, jest więc bezpieczniejsza dla osób cierpiących z powodu alergii, niż białe złoto. Nawet wykorzystywane w wyrobach jubilerskich stopy platyny z innymi metalami, z uwagi na niewielką domieszkę pozostałych składników, są z reguły bezpieczne dla alergików.

Cena

Wyraźną różnicą widoczną między platyną a białym złotem jest cena obu metali. Złoto jest łatwiej dostępne, częściej spotykane i posiada niższą od platyny temperaturę topienia, dzięki czemu nie istnieje potrzeba wykorzystania drogich urządzeń w jego produkcji. Sprawia to, iż produkty jubilerskie wykonane z białego złota są znacznie tańsze od wyrobów platynowych.

Dlaczego odróżnienie białego złota i platyny jest trudne?

Różnice między platyną a złotem są trudne do zauważenia, gdyż dotyczą one przede wszystkim właściwości obu metali, a nie cech widocznych gołym okiem. Pod względem wyglądu nowe wyroby wykonane z obu kruszców są praktycznie takie same. Różnice w tym zakresie są dostrzegalne zazwyczaj dopiero po dłuższym czasie użytkowania, gdy białe złoto powoli traci powłokę z rodu i stopniowo zmienia kolor.